Adenomyosis: Dấu hiệu, điều trị và khả năng mang thai

Đau bụng kinh tăng dần có thể liên quan đến adenomyosis

Đau bụng kinh kéo dài, lượng máu kinh nhiều và cảm giác nặng vùng chậu có thể khiến phụ nữ mệt mỏi suốt nhiều ngày mỗi tháng. Một trong những nguyên nhân cần nghĩ đến là adenomyosis, thường được gọi là lạc nội mạc trong cơ tử cung.

Bệnh có thể tồn tại nhiều năm trước khi được phát hiện vì triệu chứng dễ nhầm với u xơ tử cung hoặc lạc nội mạc tử cung ở vị trí khác. Việc xác định đúng nguyên nhân giúp lựa chọn cách giảm đau, kiểm soát chảy máu và bảo vệ kế hoạch sinh sản.

Adenomyosis là gì?

Adenomyosis là tình trạng các tuyến và mô đệm giống nội mạc tử cung hiện diện trong lớp cơ tử cung. Tổn thương có thể khu trú ở một vùng hoặc lan tỏa, khiến thành tử cung dày và tử cung có thể lớn hơn bình thường.

Adenomyosis khác với lạc nội mạc tử cung ở ngoài tử cung, chẳng hạn tại buồng trứng hoặc phúc mạc. Hai bệnh có thể cùng xuất hiện nhưng không được xem là một.

Nguyên nhân chính xác chưa được xác định đầy đủ. Tiền sử sinh con hoặc phẫu thuật tử cung có thể liên quan, nhưng người chưa sinh con vẫn có thể mắc bệnh.

Vì sao bệnh gây đau bụng kinh và rong kinh?

Mô bất thường trong cơ tử cung chịu tác động của hormone. Những thay đổi tại mô này, phản ứng viêm và rối loạn hoạt động co bóp của tử cung có thể góp phần gây đau.

Bệnh cũng liên quan đến kinh nguyệt nhiều hoặc kéo dài. Khi mất máu lặp lại, người bệnh có thể thiếu sắt, thiếu máu, chóng mặt, giảm khả năng tập trung và dễ mệt khi vận động.

Mức độ đau không luôn tương ứng với mức độ tổn thương trên siêu âm. Có người biểu hiện rõ, có người chỉ khó chịu nhẹ hoặc không có triệu chứng.

Những dấu hiệu adenomyosis cần chú ý

Các biểu hiện thường gặp gồm:

• Đau bụng kinh ngày càng nặng hoặc kéo dài hơn trước.

• Kinh nhiều, phải thay băng thường xuyên.

• Kỳ kinh kéo dài.

• Đau vùng chậu ngoài thời gian hành kinh.

• Đau khi quan hệ, nhất là cảm giác đau sâu.

• Nặng hoặc căng tức bụng dưới.

Không thể chẩn đoán adenomyosis chỉ bằng triệu chứng. Những biểu hiện tương tự cũng gặp trong nhiều bệnh phụ khoa khác.

Chẩn đoán bằng cách nào?

Bác sĩ sẽ hỏi về chu kỳ, mức độ đau, lượng máu kinh, tiền sử sinh sản và các phương pháp điều trị đã sử dụng. Siêu âm, thường là siêu âm đầu dò khi phù hợp, giúp tìm đặc điểm gợi ý trong cơ tử cung.

MRI có thể được sử dụng khi siêu âm chưa rõ hoặc cần đánh giá thêm trước điều trị. Không phải mọi trường hợp đều cần chụp MRI.

Xét nghiệm máu có thể giúp phát hiện thiếu máu do kinh nhiều. Một kết quả siêu âm đơn lẻ cũng cần được đọc cùng triệu chứng và thăm khám.

Điều trị adenomyosis như thế nào?

Điều trị được lựa chọn theo mức độ ảnh hưởng và mong muốn sinh con.

Điều trị triệu chứng: Thuốc giảm đau chống viêm hoặc thuốc giảm lượng máu kinh có thể được chỉ định. Loại thuốc phù hợp phụ thuộc tiền sử bệnh, nguy cơ chảy máu và khả năng mang thai.

Điều trị nội tiết: Một số thuốc nội tiết hoặc dụng cụ tử cung giải phóng levonorgestrel có thể giúp giảm đau và giảm kinh. Các phương pháp có tác dụng tránh thai không phù hợp với thời điểm đang chủ động thụ thai.

Can thiệp hoặc phẫu thuật: Được cân nhắc khi triệu chứng nặng, điều trị thuốc không hiệu quả hoặc có lý do chuyên môn khác. Phẫu thuật bảo tồn tử cung cần lựa chọn kỹ. Cắt tử cung là phương pháp điều trị dứt điểm tổn thương adenomyosis tại tử cung nhưng làm mất khả năng mang thai.

Adenomyosis có mang thai được không?

Có. Chẩn đoán adenomyosis không đồng nghĩa với vô sinh. Tuy vậy, bệnh có thể liên quan đến khó thụ thai và một số bất lợi trong thai kỳ.

Kế hoạch điều trị cần xét đến tuổi, dự trữ buồng trứng, thời gian mong con và các yếu tố sinh sản của cả hai người. Không có một phác đồ duy nhất giúp mọi người mắc adenomyosis mang thai.

Câu hỏi thường gặp

Adenomyosis có phải ung thư không?

Adenomyosis là bệnh lành tính. Tuy nhiên, chảy máu bất thường vẫn cần được đánh giá để loại trừ nguyên nhân khác.

Sau mãn kinh bệnh có giảm không?

Triệu chứng thường giảm khi hoạt động hormone buồng trứng suy giảm. Chảy máu sau mãn kinh vẫn cần khám, không nên tự quy cho bệnh cũ.

Chườm ấm có chữa khỏi bệnh không?

Chườm ấm có thể hỗ trợ giảm đau nhưng không loại bỏ tổn thương.

Kết luận: Đau bụng kinh và rong kinh kéo dài không nên bị xem là điều phải chịu đựng. Với adenomyosis, mục tiêu điều trị là giảm triệu chứng, khắc phục thiếu máu và lựa chọn phương án phù hợp kế hoạch sinh con.